Tê thấp Lý Sáng

Switch to desktop

Cây Độc họat

Trên thị trường, tên độc hoạt dùng để chỉ thân rễ và rễ cua nhiều cây khác nhau. Sau đây là một số vị chính
1. Xuyên độc hoạt:
Radix Angelicae tuhuo là thân rể và rễ phơi hay sấy khô của cây xuyên độc hoạt (Angelica laxiflora Diels) ờ vùng Hồ Bắc, hoặc cây Angel-ica megaphylla Diels ở vùng Tứ Xuyên, đểu thuộc họ Hoa tán Apiaceae (Umbelliferae).

2. Hương độc hoạt:
(Radix Angelicae pubescentis) là rễ của cây mao đương quy (Angelica pubescens Maxim) thuộc họ Hoa tán Apiaceae (Umbelliferae).
3. Ngưu vĩ độc hoạt:
(Rađix Heraclei hemsleyani) là rễ phơi hay sấy khô của cây độc hoạt đuôi trâu. Ngưu vĩ độc hoạt (Heracleum hemsleyanum Michx) thuộc họ Hoa tán Apiaceae (Umbelliferae).
Cùng với tên ngưu vĩ độc hoạt có nơi còn dùng rễ phơi khô của cây độc hoạt lông mềm, nhuyễn mao độc hoạt-Heracleum lanatum Michx. cùng họ.
4. Cửu nhỡn độc hoạt:
Độc hoạt 9 mắt, (Rhizoma Araliae cordatae) còn gọi là thổ đương quy (trong Bản thảo thập di) hay cửu nhỡn độc hoạt (vùng Tứ Xuyên,Trung Quốc) là thân rễ phơi hay sấy khô của cây cửu nhỡn độc hoạt (Aralia cordata Thunb) thuộc họ Ngũ gia bì Araliaceae.
Cần chú ý thêm rằng ngoài 4 vị độc hoạt nói trên, còn có nhiều nơi ở Trung Quốc dùng và bán sang ta với tên độc hoạt rễ của nhiều loại thuộc các chi Angelica, Heracleum và Peucedanum khác. Vậy cần chú ý phân biệt.
A. Mô tả cây
doc-hoatVị độc hoạt hiện nay chủ yếu nhập của Trung Quốc, ở nước ta cho đến nay chưa phát hiện được. Cho nên chúng tôi căn cứ vào một số cây đã được mô tả chắc chắn để ghi lại đây làm tài liệu cho ta phát hiện sau này.
Cây hương độc hoạt hay mao dương quy = đương quy có lông (Angclica pubescens Maxim) là một cây sống lâu năm, cao 0,5-lm thân mọc thẳng đứng, hơi màu tím, có rãnh dọc, nhẵn không có lông. Lá kép 2-3 lần lông chim, lá chét nguyên hoặc lại chia thùy, mép có răng cưa tù không nhọn, cuống lá nhỏ, phía dưới nở rộng thành bẹ có dìa mỏng. Trên gân lá có lông ngắn và thưa. Cụm hoa tán kép, gồm 10-20 cuống tán. Hoa nhỏ màu trắng; quả bế đôi, hình thoi dẹt, trên lưng có sống, hai bên phát triển thành dìa.
Cây ngưu vĩ độc hoạt = độc hoạt đuôi trâu (Heracleum hemsleyanum Maxim) cũng là loại cây sống lâu năm cao 0,5-l,5m rễ chính to thô, có khi có rễ con dài, thân mọc thẳng đứng trên mặt có rãnh dọc, hơi có lông ngắn. Lá kép 1 lần lông chim, phiến lá chét dài 5-13cm, rộng 4-20cm mép có răng cưa thô, cuống lá dài 8- 17cm, phía dưới phát triển thành bẹ. Cụm hoa hình tán kép, mọc ở đầu cành, tổng hoa tán có 15-20 cuống dài 3,5-9cm, tán nhỏ gồm chừng 30 hoa nhỏ màu vàng trắng. Quả bế đôi, hình thoi dẹt, trên lưng sống không rõ, hai bên phát triển thành dìa.
Cây cửu nhỡn độc hoạt=độc hoạt chín mắt (Aralia cordata Thunb) thuộc họ Ngũ gia bì, là một cây sống làu năm, cao l-2m, thân mọc thẳng đứng, có nhiều cành, cành già gần như không có lông thưa ngắn. Lá mọc so le, kép 2-3 lần lông chim có thể dài 30-40cm, lá chét có cuống ngắn dài 4-12cm, rộng 2-9cm mép có răng cưa nhọn. Cụm hoa hình tán kép, cuống tán kép dài 4,5-1lcm, tán nhỏ gồm 20-35 hoa nhỏ màu trắng hay vàng nhạt. Quả mọng hình cầu, dài 2-3cm, trong có 5 hạt.
B. Phân bố, thu hái và chế biến
Như trên đã nói, độc hoạt hiện chưa thấy ở Việt Nam, có nơi đã dùng rễ cây tiền hồ với tên độc hoạt (Cao Bằng). Tại Trung Quốc, tuỳ theo từng vùng người ta khai thác những cây khác nhau với tên độc hoạt. Ví dụ xuyên độc hoạt chủ yếu ở Hồ Bắc, Tứ Xuyên được coi là loại tốt nhất, số lượng nhiều không những dùng trong toàn Trung Quốc mà còn xuất khẩu nữa. Hương độc hoạt chủ yếu sản xuất ở Triết Giang, Hồ Bắc, Hồ Nam, sản lượng ít, chủ yếu tự cung tự cấp. Ngưu vĩ độc hoạt sản xuất ở Tứ Xuyên, chất lượng bị coi là loại kém nhất, thường cũng chỉ dùng chữa cho súc vật, tự cung tự cấp.
Việc thu hái chế biến rất đơn giãn: Thường vào các tháng 4-10 đào lấy rễ cắt bỏ phần thân, rửa sạch đất cát, phơi hay sấy khô là được.
C. Thành phần hoá học
Trong độc hoạt hay hương độc hoạt (Angel-ica pubescens Maxin.) có ostol, bergapten, angelol và angelical).
D. Tác dụng dược lý
Chưa thấy có tài nghiên cứu
E. Công dụng và liều dùng
Độc hoạt chỉ mới thấy dùng trong phạm vị nhân dân.
Theo tài liệu cổ: Độc hoạt có vị cay, tính ôn, vào hai kinh can, thận có tính chất đuổi phong hàn, khử thấp, hết đau, chuyên dùng trong những trường hợp phong hàn, các khớp xương và Lưng gối đau nhức, đau thần kinh tọa ... bất kể đau lâu hay mới đau, đau đầu, đau răng. Những người âm hư hỏa vượng huyết hư không phong hàn thực tà không dùng được.
Liều dùng hàng ngày từ 3 đến 6g dưới dạng thuốc sắc hay ngâm rượu, thường dùng phối hợp với những vị thuốc khác.

Nguồn: Đỗ Tất Lợi, Những cây thuốc và vị thuốc Việt Nam

Chia Sẻ của bệnh nhân điển hình chữa khỏi bệnh phong tê thấp khi dùng thuốc "Phong Tê Thấp Lý Sáng"

Năm 2013 chị Thắng tại Hà Nam bị đau khớp với các triệu chứng:

- Các đầu ngón tay và chân chị bị đau duỗi ra rất khó khăn, đau và nhức nhối.

- Hai bả vai nó nhức nhất là bả vai bên tay trái của chị không nâng lên cao được, chỉ nâng được ngang với vai thôi,

- Động vào những cái gì đó đưa tầm ngang bất ngờ là nó chói, nhức không chịu được.

- Đầu gối cứ đau nhức, ngồi xuống đứng lên phải chống tay vào 2 đầu gối mới đứng dậy được đi đứng nặng nề khó chịu.

- Những ngày phải đi ra đồng làm việc phải lội xuống bùn nên bị ngấm nước bùn về nhà các khớp ngón tay và đầu gối xưng lên khó chịu, rức rối trong người.

Đau quá không thể chịu được nữa chị đi khám và chụp chiếu trên bệnh viện bạch mai các bác sĩ kết luận chị bị:

- Thoái hóa 3 đốt sống cổ

- Viêm đa khớp

- Dẫn đến kéo xuống bả vai => tay không nâng lên cao được

chi-thang-chua-khoi-ptt

Chị thắng trước đây không nâng được cánh tay lên thẳng đứng

Quá trình điều trị

Uống 1 tháng thuốc tấy do các bác sĩ bệnh viện bạch mai kê cho không thấy đỡ chị được người thân giới thiệu dùng thuốc "Phong Tê Thấp Lý Sáng"

Sau 2 tháng dùng thuốc "Phong Tê Thấp Lý Sáng" chị thấy:

- Không còn Đau buốt Các đầu ngón tay nữa trước kia co quắp khó giờ thấy dễ dàng không bị rức rối nữa, tay có thể nâng lên hạ xuống dễ dàng.

- Các đốt sống cổ trước kia ngoái đi ngoái lại khó khăn hầu như phải quay cả người luôn giờ đây chị có thể ngoái đi ngoái lại 1 cách tự nhiên, thoải mái

Bây giờ sau hơn 3 năm điều trị chị thấy các triệu chứng của ngày Xưa: “Đau các khớp ngón tay, nhức nhối, các đầu gối đứng lên ngồi xuống khó chịu, các đốt sống cổ quay ngó rất khó khăn, bả vai đau nhức không nâng lên được … đã không còn nữa và không hề bị tái phát lại. Cuộc sống, sinh hoạt của chị rất thoải mái, vui vẻ. “

Xem chi tiết bài viết về quá trình điều trị của chị Thắng tại đây:

button2

Gửi Thông Tin cho nhà thuốc để được gọi lại tư vấn trong thời gian sớm nhất !

twn Are you sure that you want to switch to desktop version?